Bu hafta ne Divan’da bekleyen Sivasspor’u, ne içinden çıkılmaz hale gelen Sivas Trafiği, ne sahipsizliğimizi ne de Ticaret Odası seçimlerinden, ne de son sıralar iyice ayar olduğum “Türk Milli Takımı yerine Bizim Çocuklar gibi absürt bir benzetmenin berbatlığından bahsedeceğim.
Tabi ki hepsinden konuşup, dedikodu yapacağız ama..
Bu hafta size bir hikaye anlatacağım.
Asıl Tehlike Kuyumcudaki Hırsız mı, Kapıdaki Gözcü mü sizce?
Gece yarısı oplmuştur. …
Bir polis ekibi devriye gezerken bir kuyumcu dükkânının içinden gelen ışıkları fark eder. Saat ilerlemiş, dükkân kapalıdır. İçeride bir hareketlilik olduğunu sezerler . Polisler şüphelenir ve müdahale hazırlığına başlar.
Tam operasyon yapılacakken içerideki ışıklar birden söner. Her yer zifiri jkaranlık olmuştur.
Kapılar açılmaz, içeriden ses gelmez. Birkaç saniye sonra hırsızlar arka taraftan kaçıp izlerini kaybettirir. Elde avuçta hiçbir şey bulamazlar.
Aylar süren araştırmanın ardından olay aydınlanır. Kuyumcuya giren hırsızlar tek tek yakalanır. Fakat dosyada bir kişi daha vardır. Dükkâna girmemiştir. Kasayı açmamıştır. Altınlara dokunmamıştır. Sadece dışarıda beklemiş, polisleri görünce arkadaşlarını uyarmıştır.
Mahkemede bu sanık diğerleri kadar ceza verilmesine itiraz eder:
“Sayın hakim bey, ben dükkâna girmedim. Hırsızlık yapmadım. Sadece arkadaşlarıma haber verdim. Benim cezam daha az olmalı.”
Hakim kısa bir sessizlikten sonra şu cevabı verir:
“Aslında sen diğerlerinden daha tehlikelisin. Çünkü onlar hırsızlık yaparken sen onları korudun. Hem ganimetten pay alacaktın hem de suçun ortaya çıkmasını engelleyecektin. Sen olmasaydın belki suçüstü yakalanacaklardı.”
İşte mesele tam da burada başlıyor.
Toplumlar çoğu zaman hırsızı görür. Çünkü hırsız ortadadır. Elini uzatan, kasayı boşaltan, yanlışı yapan odur.
Ama bazen asıl tehlike, kapının önünde bekleyen gözcüdür.
Yanlışı yapan kadar, yanlışı gizleyen… Suçu işleyen kadar, suçun üzerini örten… Hesap vermesi gereken kadar, hesap sorulmasını engelleyen…
Çünkü kötülük tek başına büyüyemez. Ona göz yumanlar, alkışlayanlar, koruyanlar ve kollayanlar oldukça güç kazanır.Onlar güç kazandıkça insanlar yoksullaşır ve fakirleşir.
Bugün siyasete, ticaret, spora baktığımızda da benzer manzaralar görüyoruz.
Bir yanlış yapılır. Bir hata ortaya çıkar. Bir usulsüzlük konuşulur. Toplum cevap bekler.
Fakat bazıları gerçeğin ortaya çıkmasına yardımcı olmak yerine dükkânın önündeki gözcü rolüne soyunur. Soru soranı susturmaya çalışır. Eleştireni suçlar. Hesap isteyenleri hedef gösterir.
Oysa demokrasilerde sadakat kişilere değil, doğrulara olmalıdır.
Çünkü bir gün gelir, hırsız içeriden çıkarılır. Ama kapıdaki gözcü hâlâ kendisini masum sanmaya devam eder.
Halbuki hakim çoktan hükmünü vermiştir:
“Suçu işleyen kadar, suçun gizlenmesine yardım eden de sorumludur.”
Ve bazen tarih, hırsızları değil; onları koruyanları daha ağır yargılar.